Nysa - stolica księstwa

 

Księstwo nyskie to nie tylko jedno z większych obszarowo ale również najdłużej istniejące księstwo na Śląsku. Początkowo niewielkie, szybko się rozrastało dzięki zapobiegliwości władających nim biskupów wrocławskich. W XVII wieku obejmowało już około 60 miejscowości takich jak np. Grodków, Paczków, Otmuchów, Głuchołazy, Zlate Hory, Jesionik, Bruntal. Stolicą księstwa była Nysa.

Ze względu na dużą liczbę kościołów i postawioną w 1701 roku  ma wzór rzymskiej - fontannę trytona – miasto otrzymało tytuł Śląskiego Rzymu. Od XVI wieku mieli tu swoją stałą siedzibę biskupi wrocławscy, którzy właściwie od XIII wieku byli władcami Księstwa Nyskiego, nieprzerwanie aż do 1810 roku – sekularyzacji dóbr kościelnych. Dzięki wpływom kolejnych biskupów miasto uzyskało wiele przywilejów i praw, dynamicznie się rozwijało. Było ośrodkiem edukacji – od początku XV wieku funkcjonowała tam szkoła parafialna – zbudowali tam swoje klasztory franciszkanie, kapucyni,  bożogrobcy, jezuici, dominikanie i werbiści.  Mimo wielu zniszczeń po wkroczeniu Armii Czerwonej (nie chodzi tu o zniszczenia wojenne, bo Niemcy wycofali się bez walki) część zabudowy się zachowała inne budynki odtworzono.

Duże wrażenie robi Budynek Wagi Miejskiej z 1604 roku, który był dwa razy burzony, raz podczas wojen napoleońskich, a później w 1945 roku. Był symbolem nyskiego handlu. Odbudowany, a niedawno pieczołowicie odrestaurowany jest teraz piękną wizytówką miasta.

a94928f63445a6d5ec7d0dde04ad1804.jpg

1012bb25aed3448be209f9fee1c5202d.jpg

a55b5329e654da052caae73dc9c4e082.jpg

Niedawno odbudowano również wieżę ratuszową i cały czas remontowane i odtwarzane są kamieniczki.

ea370342778840fa7f8b8aea660ae161.jpg

d63be72cd84bfd83da379ec9b59f2257.jpg

21cd711113e2f702ae524ab4dfcb9a16.jpg

Przetrwała słynna fontanna trytona oraz Piękna Studnia, unikalny zabytek i arcydzieło barokowego kowalstwa.

a8724ad644bb8958b81f1bfad88b9dd5.jpg

3ff64f80fbdfb9203e2b329ffbcd1903.jpg

30d3a983e99eb38d68583fc683e0fc8c.jpg

Bazylika pod oryginalnym wezwaniem. św. Jakuba Apostoła i św. Agnieszki, Dziewicy i Męczennicy w nazywana jest przez mieszkańców katedrą zapewne ze względu na swoje rozmiary. Kościół był niszczony, odbudowywany i przebudowywany tak wiele razy, że trudno byłoby dzisiaj określić wiek poszczególnych jego elementów. Charakterystyczne są jego wyjątkowo smukłe kolumny podtrzymujące sklepienie. Wolnostojąca dzwonnica, która miała być trzykrotnie wyższa niż obecnie nigdy nie została ukończona z powodu niestabilnego gruntu.

73d9fff074f8329b0dbc9bef7b253756.jpg

e29719211333ba1d730b51e32920c7e2.jpg

746773657bf00b28db9c4cb986c52150.jpg

00aaa860b1dbe0df70c107ba5c3c04a4.jpg

W dobrym stanie zachował się kościół i klasztor bożogrobców, kiedyś za pruskich czasów w kościele produkowano mydło, a w klasztorze był szpital, dzisiaj są tam szkoły kościelne.

f40ec4b0bb434cddd82b7c54b2bd1226.jpg

38e07bfcd4da14b0fe215a2953a90fd0.jpg

8720d30b103cf7eeb34e18cd14d636c8.jpg

49dadadf89146bd640047441cb215891.jpg

d91b9caf48f9d844c1c98b145a2dc398.jpg

Pałac biskupi był bardzo długo budowany, a właściwie długie były przerwy w jego budowie, pierwsza spowodowana była śmiercią fundatora, druga wojną 30-letnią, która wyludniła miasto i księstwo. Tak minął cały XVII wiek na jego „budowaniu” i wkrótce po zakończeniu budowy i oddaniu pałacu do użytkowania został on przejęty przez władze pruskie, więc żaden biskup się nim długo nie nacieszył.

8e4b4f5057e5914322003f8c7ba5cbfc.jpg

Przy pałacu stoi pojezuicki kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP.

9d5685c8984e8dc7d447181686a126be.jpg

be90a3bb8b2c691404d80ad33867bd13.jpg

Kościół ewangelicki Jezusa Chrystusa, który przeszedł w ręce luteranów w XIX wieku. W XIV wieku był jeszcze kaplicą szpitala Świętej Barbary, w XVI został odbudowany po pożarze jako kościół Świętej Barbary i powiększony, a w drugiej połowie XVIII wieku władali nim franciszkanie.

 

b4657ffa88c6ddf7fea663b65cc02786.jpg

Ten klasycystyczny budynek z 1865 roku to Dom Macierzysty Zgromadzenia Sióstr Świętej Elżbiety, bo to właśnie 4 mieszkanki Nysy założyły w XIX wieku Zgromadzenie Elżbietanek funkcjonujące dzisiaj w całej Polsce, a także w Niemczech, Szwecji, Norwegii i we Włoszech.

 

45942c3fd15de208a1cefbe1ebf00764.jpg