Yukarıda konu başlarında belirttiğimiz ve kendisinden naklettiğimiz üzere misal olarak İbn Teymiyye beden manasında cisim lafzı kullanılamaz Allah bundan münezzehtir diyor. Bunun gibi birçok batıl manayı cisim lafzının ispatını red etmekle beraber bu anlamları da red etmiştir.
Şeyhülislam Minhacu’s-Sünneti’n-Nebeviyye 2/134 eserinde diyor ki;
وَكَذَلِكَ قَوْلُهُ: " لَيْسَ بِجِسْمٍ "، لَفْظُ الْجِسْمِ فِيهِ إِجْمَالٌ قَدْ يُرَادُ بِهِ الْمُرَكَّبُ الَّذِي كَانَتْ أَجْزَاؤُهُ مُفَرَّقَةٌ فَجُمِعَتْ، أَوْ مَا يَقْبَلُ التَّفْرِيقَ وَالِاِنْفِصَالَ، أَوِ الْمُرَكَّبُ مِنْ مَادَّةٍ وَصُورَةٍ، [أَوِ الْمُرَكَّبُ مِنَ الْأَجْزَاءِ الْمُفْرَدَةِ الَّتِي تُسَمَّى الْجَوَاهِرُ الْفَرْدَةُ] . وَاللَّهُ [تَعَالَى] مُنَزَّهٌ عَنْ [ذَلِكَ كُلِّهِ]
‘’Cisim değildir sözü de böyledir. Cisim lafzından icmaliyeti icabı farklı manalar anlaşılabilir.
(Mesela cisim denilince) parçalanmış bir (lego örneğini veriyorum) şeyin tekrar parçaları birleştirilmesiyle terkib edilen nesne akla gelir. Bu tarz nesneler bölünebilir de parçalanabilir de (çünkü atomlardan teşekkül etmiştir) veyahut akla gelen kastedilen nesne bir madde veya suretten tasarlanmış ve birleştirilmiştir. Allah bütün bu vasıflardaki cisim isbatından münezzehtir (Allah bu manada asla cisim olarak nitelendirlemez)
Görüldüğü üzere Allah Teala İbn Teymiyyenin akidesinde ne bir beden şeklindedir ne de atomlardan müteşekkil bölünebilir veya birleştirilebilir bir maddedir.
Şimdi Allah’ın zati-fiili (bunların haberi olanlarını) sıfatlarına değinelim.
Tecsimin İsbatı Reddinden Daha Ehvendir!
Televizyonlarda, sosyal medyada avamından mollasına bütün kelamcılar vehhabi dedikleri müslümanlara çamur atmak için Allah cisim değildir diyoruz onlar Allaha cisim diyorlar diye yaftalar uydururlar.
Allah cisim değildir demek için nice ayetin lafzına dokunamadıkları halde manasını tahrif ederler ve inkarı küfrü mucib mütevatir derecedeki sahih hadisleri görmezden gelmek veya çeşitli alengirle zayıflatmaya/inkar etmeye çabalarlar.
Bu dediğime dair bir örneği İmam Gazalinin Faysalu’t-Tefrika adlı eserinden sizlere nakledeceğim. Gazali şöyle diyor;
وذلك كقول بعض الصوفية: إن المراد برؤية الخليل عليه السلام الكوكب والقمر والشمس، وقوله: (هذا ربي) غير ظاهرها، بل هي جواهر نورانية ملكية، ونورانيتها عقلية لا حسية، ولها درجات في الكمال ونسبة ما بينها في التفاوت، كنسبة الكوكب والقمر والشمس. ويستدل عليه بأن الخليل عليه السلام، أجل من أن يعتقد في جسم أنه آله، حتى يحتاج إلى أن يشاهد أفوله. أفترى أنه لو لم يأفل أكان يتخذه إلها، لو لم يعرف استحالة الإلهية من حيث كونه جسماً مقدراً ؟
‘’Bazı tarikatçılar, Hazreti İbrahimin gezegeni, ayı ve güneşi görüp bu rabbimdir demesine dair ayetleri zahiri manada almazlar ve burada Hazreti İbrahimin Rabbim dediği bu gök cisimleri için;
Onlar meleki hissi olmayıp akli nurani cevherlerdir. Hepsinin kendi aralarında kemal noktasında dereceleri mevcuttur derler ve Hazreti İbrahim bir cisme ilah demekten münezzehir deyu delil getirirler.’’
Yukarıda İbn Teymiyyenin tecsim hususunda ne cisimdir derim ne cisim değildir derim sadece Kuran ve sünnetteki lafızları kullanırım (ne nefy ne isbat bu ikiside bidattır) anlayışının isabetliliğini ve yukarıdaki örnekte kelamcıların kendi kafalarında uydurdukları batıl felsefi ve kelami çıkarımları desteklemek için kırk takla atıp ayetlerin manalarını akılalmaz şekilde şeytani surette tahrif etmelerini daha iyi idrak edeceksiniz.