Magdalena Jungnikiel: Przez pełnomocnika, po raz pierwszy

 

Właśnie w najbliższych wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej po raz pierwszy będzie można skorzystać z tzw. alternatywnej formy oddania głosu. Przez pełnomocnika. Zmiana w sposobach głosowania ma ułatwić realizację czynnego prawa wyborczego.

 

Jak to zrobić? Z tej formy głosowania będą mogli skorzystać wyborcy posiadający orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (bądź równoznaczne wydane przez organ rentowy*) oraz wyborcy, którzy najpóźniej w dniu 20 czerwca br. ukończą 75 lat. Nie dotyczy to jednak osób, które będą głosowały w szpitalach, zakładach pomocy społecznej, zakładach karnych i aresztach śledczych oraz za granicą i na polskich statkach morskich.

 

Pełnomocnictwa do głosowania udziela się przed wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) lub przed upoważnionym pracownikiem urzędu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby, która chce go udzielić.  

 

Najpierw należy jednak złożyć stosowny wniosek o sporządzenie aktu pełnomocnictwa. Można to zrobić do dnia 10 czerwca br.

 

Wniosek musi zawierać: nazwisko i imię (imiona), imię ojca, datę urodzenia, numer ewidencyjny PESEL oraz adres zamieszkania zarówno wyborcy, jak i osoby, która ma zostać pełnomocnikiem. Wyraźnie trzeba oznaczyć też wybory, których pełnomocnictwo dotyczy.

 

Do wniosku powinno się też dołączyć odpowiednie dokumenty, tj.:

 

1) kopię aktualnego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności;

2) pisemną zgodę osoby mającej być pełnomocnikiem, zawierającą jej nazwisko i imię (imiona) oraz adres zamieszkania, a także nazwisko i imię (imiona) osoby udzielającej pełnomocnictwa do głosowania;

3) kopię zaświadczenia o prawie do głosowania wydanego osobie mającej być pełnomocnikiem jeśli ta osoba nie jest wpisana do rejestru wyborców w tej samej gminie, co udzielający pełnomocnictwa do głosowania.

 

Nie ma obowiązku, by wykazywać dodatkowymi dokumentami wiek uprawniający do takiego trybu oddania głosu. Po jednym egzemplarzu sporządzonego aktu pełnomocnictwa otrzymują następnie udzielający pełnomocnictwa do głosowania i pełnomocnik. Trzeci pozostaje w urzędzie gminy. To ważne, bo przed przystąpieniem do głosowania pełnomocnik winien okazać obwodowej komisji wyborczej dokument umożliwiający stwierdzenie jego tożsamości oraz akt pełnomocnictwa do głosowania.Kto może nim zostać?

 

Musi to być osoba wpisana do rejestru wyborców w tej samej gminie, co udzielający pełnomocnictwa do głosowania lub posiadająca zaświadczenie o prawie do głosowania. Co do zasady - można zostać pełnomocnikiem tylko jednej osoby, chyba, że jedna z nich należy do kręgu najbliższej rodziny: wstępny (np. rodzic, dziadek, babcia), zstępny (np. dziecko, wnuk), małżonek, brat, siostra lub osoba pozostająca w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli w stosunku do pełnomocnika.

 

Wyłączenia dotyczą członków właściwej komisji obwodowej, mężów zaufania komitetów oraz - kandydatów na Prezydenta Rzeczypospolitej.Należy pamiętać, że pełnomocnik nie może pobierać od udzielającego pełnomocnictwa do głosowania żadnych opłat za głosowanie w jego imieniu w wyborach. Zakazane jest też udzielanie pełnomocnictwa do głosowania w zamian za jakąkolwiek korzyść majątkową lub osobistą.  

 

Oczywiście, udzielone pełnomocnictwa można cofnąć. Wyborca powinien wówczas złożyć najpóźniej do dnia 18 czerwca br. stosowne oświadczenia wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) albo doręczyć je właściwej obwodowej komisji wyborczej w dniu głosowania.Na zakończenie warto wskazać, że osoby niepełnosprawne, które chcą głosować osobiście mogą korzystać przy głosowaniu z pomocy innych osób, które nie są członkami obwodowej komisji wyborczej i mężami zaufania kandydatów. Jeśli jednak udzieliły pełnomocnictwa do głosowania i go nie cofnęły tak jak to opisano wyżej, będą to mogły zrobić tylko wówczas, jeśli zagłosują wcześniej niż pełnomocnik.Wzory wniosków (Dz. U. Nr 66 poz. 426) dostępne są m.in. tu.

 

Magdalena Jungnikiel

 

* Są to zaświadczenia o:

1) całkowitej niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji;

2) niezdolności do samodzielnej egzystencji;

3) całkowitej niezdolności do pracy;

4) orzeczenie o zaliczeniu do I grupy inwalidów;

5) orzeczenie o zaliczeniu do II grupy inwalidów;a także osoby o stałej albo długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, którym przysługuje zasiłek pielęgnacyjny.